DREWNO. Prace naukowe. Doniesienia. Komunikaty - NR 178 2007

27,00 PLN Zamów

ISSN 1644-3985
 

Spis treści


PRACE NAUKOWE 
 
Rosa Pérez, Julián Moratalla:
Koloryzacja i dopasowanie koloru fornirów z zastosowaniem promieniowania ultrafioletowego (ang.)
5
Sergej Medved:
Wpływ gatunku drewna zastosowanego w warstwie powierzchniowej na rozkład gęstości w płycie wiórowej (ang.)
17
Mariusz Jóźwiak:
Badania wpływu wybranych parametrów technologicznych na emisję formaldehydu ze sklejki suchotrwałej
27 
Bartosz Pałubicki, Grzegorz Kowaluk, Iwona Frąckowiak:
Zwartość - dodatkowy parametr do charakterystyki geometrii wiórów (ang.)
47
Radosław Wąsik:
Zmienność wybranych cech makrostruktury i gęstości drewna daglezji zielonej (Pseudotsuga menziesii var. viridis Franco) na terenie Polski
57 
Grzegorz Kowaluk, Waldemar Szymański, Bartosz Pałubicki, Piotr Beer:
Zużycie ostrzy z różnych materiałów i o różnej geometrii podczas frezowania płyt MDF (ang.) 
87 
Miloš Hitka, Marek Potkány, Eva Benková:
Analiza czynników motywacji dla pracowników przedsiębiorstwa przemysłu drzewnego w obszarze kontrolingu personelu (ang.)
95 

DONIESIENIA 
 
Wojciech Lis:
Ceny drewna w roku 2007 i tendencje w 2008
107
Elżbieta Mikołajczak:
Opłacalność przerobu odpadów drzewnych na brykiety (ang.)
115 
Jerzy Ważny: 
Aktualny stan światowej normalizacji w zakresie metod toksykometrycznych badania środków ochrony drewna (ang.) 
125 
Jarmila Šalgovičová:
Ocena zgodności jako znak jakości produktu oraz jej ramy prawne (ang.) 
137 

KOMUNIKATY   
 
Renata Nováková:
Działalność Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy (ang.)
143 

 

Streszczenia

 

PRACE NAUKOWE

Rosa Pérez, Julián Moratalla: 
Koloryzacja i dopasowanie koloru fornirów z zastosowaniem promieniowania ultrafioletowego (ang.)

Autorzy przedstawili oryginalny sposób kolorowania (podbarwiania) oklein naturalnych za pomocą naświetlania powierzchni lampami UV (Hg i Ga). Proponowany sposób ma zastąpić w praktyce tradycyjne stosowanie barwników i pigmentów. Wykazano lepszą skuteczność naświetlania przy zastosowaniu lamp Hg zamiast lamp Ga w znacznie krótszym czasie, co dodatkowo umożliwia dłuższe wykorzystanie lamp.
Skuteczność podbarwiania (przyciemniania) okleiny bukowej i klonowej wyrażono zmianami współrzędnych barwy w systemie L*, a* i b*. Wykazano tendencje zmian poszczególnych składowych barwy po określonych cyklach naświetlania.
Stwierdzono, że naświetlanie powierzchni promieniami UV jest alternatywą barwienia drewna, zamiast używania tradycyjnych środków chemicznych.  W celu oszacowania wpływu porównywalnych metod barwienia drewna na środowisko, zastosowano parametry cyklu życia produktu (LCA)

Sergej Medved:
Wpływ gatunku drewna zastosowanego w warstwie powierzchniowej na rozkład gęstości w płycie wiórowej (ang.)

W niniejszym opracowaniu podjęto się zadania określenia czy w ogóle, a jeśli tak, to w jaki sposób gatunki drewna wpływają na rozkład gęstości w trzywarstwowych płytach wiórowych. W celu określenia wpływu gatunku drewna na rozkład gęstości przeprowadzono eksperyment z wykorzystaniem cząstek z czterech gatunków drewna: świerka (Picea abiesKarst. L.), buka (Fagus silvatica L.), dębu (Quercus robur L.) oraz topoli (Populus nigra L.). Do wytworzenia płyt wiórowych użyto kleju mocznikowo-formaldehydowego. Rolę czynnika hydrofobowego pełniła dodana do mieszanki 60% emulsja parafinowa. Do pomiaru rozkładu gęstości użyto urządzenia - 201. Podstawową zasadą jest pomiar zmiany natężenia promieniowania gamma w zależności od rodzaju próbki. Wykazano, że rozkład gęstości w płycie wiórowej zależy od zastosowanego gatunku drewna. Ustalono, że gęstość warstwy powierzchniowej była większa w przypadku zastosowania gatunku drewna o małej gęstości.

Mariusz Jóźwiak: 
Badania wpływu wybranych parametrów technologicznych na emisję formaldehydu ze sklejki suchotrwałej

Przedstawiono wyniki badań dotyczące wpływu wybranych parametrów technologicznych na kształtowanie się emisji formaldehydu ze sklejki suchotrwałej. Analizowano oddziaływanie takich czynników jak: wilgotność forniru, skład masy klejowej oraz parametry procesu prasowania. Formaldehyd wydzielający się ze sklejki oznaczano metodą „butelkową". Na podstawie rezultatów przeprowadzonych badań stwierdzono, że większość uwzględnionych w pracy parametrów technologicznych wpływa na poziom emisji formaldehydu ze sklejki.

Bartosz Pałubicki, Grzegorz Kowaluk, Iwona Frąckowiak: 
Zwartość - dodatkowy parametr do charakterystyki geometrii wiórów (ang.)

Geometria wiórów do produkcji płyt wiórowych jest opisywana głównie poprzez dwa wyróżniki: wymiar (długość, szerokość, grubość) i kształt. Kształt wiórów jest zwykle opisywany za pomocą wybranych współczynników wymiarowych. Najczęściej stosowanymi są stopień smukłości i stopień płaskości. Niestety, wyżej wymienione parametry są niewystarczające do charakterystyki wiórów, szczególnie w świetle ich przyszłego zastosowania. Dwa wióry o tych samych wymiarach i powierzchni mogą wymagać użycia różnej ilości kleju, z uwagi na różny ich kształt (pęknięcia, wyrwania). Zwartość, liczona jako stosunek aktualnej powierzchni wióra do powłoki wypukłej (convex hull area), wydaje się być dobrym dodatkowym parametrem do charakterystyki wiórów w produkcji płyt wiórowych.

Radosław Wąsik: 
Zmienność wybranych cech makrostruktury i gęstości drewna daglezji zielonej (Pseudotsuga menziesii var. viridis Franco) na terenie Polski

W pracy zamieszczono wyniki badań zmienności wybranych cech makrostruktury oraz gęstości drewna daglezji zielonej na terenie Polski. Badania prowadzono na odwiertach pobranych przy pomocy świdra przyrostowego na wysokości 1,3 m od podstawy pnia z dwóch kierunków geograficznych świata (N i S). Analizę zmienności prowadzono w grupach wyróżnionych ze względu na wiek, zwarcie oraz wysokość położenia drzewostanu n.p.m. Stwierdzono dużą zmienność udziału bielu i szerokości przyrostów rocznych, zaś małą w przypadku udziału drewna późnego i gęstości drewna.

Grzegorz Kowaluk, Waldemar Szymański, Bartosz Pałubicki, Piotr Beer: 
Zużycie ostrzy z różnych materiałów i o różnej geometrii podczas frezowania płyt MDF (ang.)
 

Dotychczasowe badania w zakresie wpływu właściwości materiałów narzędziowych i geometrii narzędzi skrawających na ich zużycie były prowadzone głownie w odniesieniu do drewna i płyt wiórowych. Odczuwalny jest brak tego typu badań dla płyt MDF. Celem niniejszych badań było ustalenie wpływu materiałów narzędziowych oraz geometrii ostrza (kąta ostrza) na zużycie ostrzy podczas skrawania płyt MDF. Jako materiału narzędziowego użyto stali szybkotnącej oraz węglika spiekanego. Z obu tych materiałów wykonano po 4 rodzaje ostrzy, różniących się między sobą kątem ostrza. Zastosowano następujące kąty ostrza: 25, 40, 45 oraz 55 stopni. Badania obróbki frezowaniem płyty MDF wykazały, że komercyjne narzędzia zarówno ze stali szybkotnącej, jak również z węglika spiekanego, nie są produkowane ze zoptymalizowaną geometrią ostrzy. Optymalizacja ta powinna uwzględniać materiał narzędzia oraz jego aplikację.

Miloš Hitka, Marek Potkány, Eva Benková: 
Analiza czynników motywacji dla pracowników przedsiębiorstwa przemysłu drzewnego w obszarze kontrolingu personelu (ang.)

Niewłaściwie skonstruowane programy motywacji negatywnie wpływają na pracowników i nie motywują ich do osiągania maksymalnych wyników. Podstawowe zadania zarządzania zasobami ludzkimi obejmują zapewnienie pozytywnego zachowania pracowników i stworzenie podobnie zmotywowanych grup.
Dzięki zastosowaniu analizy klastrowej było możliwe określenie grup pracowników  wytwórczych o podobnej strukturze potrzeb oraz zdefiniowanie zależności pomiędzy czynnikami motywacji. Badanie przeprowadzone na podstawie ankiety oraz weryfikacji statystycznej z wykorzystaniem analizy klastrowej dostarczyło wartościowych informacji na temat obszaru motywacji w przedsiębiorstwie przemysłu drzewnego. Pozwoliło także wyróżnić trzy podstawowe grupy pracowników, które wymagają odmiennie skonstruowanych programów motywacji.
Stosując programy motywacji, przedsiębiorstwo musi zdawać sobie sprawę z wielkiej  indywidualnej zmienności profili motywacji. Konieczne jest ciągłe uaktualnianie systemu motywacji oraz społeczno-ekonomicznych czynników wpływających na wydajność pracy, które tworzą bazę informacyjną dla opracowywania programów motywacji.

DONIESIENIA

Wojciech Lis: 
Ceny drewna w roku 2007 i tendencje w 2008

Dokonano analizy cen drewna okrągłego w 2007 roku oraz zmian tych cen w 2008 roku, proponowanych przez największego dostawcę na rynek krajowy - Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Stwierdzono, że ceny rosną przy niewiele zmieniającej się podaży i wciąż niezaspokojonym popycie na    drewno, wymagającym opracowania systemu rozdziału mas drewna. Spora jest różnica cen drewna okrągłego w regionalnych dyrekcjach Lasów Państwowych i znaczące są różnice w rozpiętości cen. 
Określono czynniki wpływające na ceny drewna i wyrobów z drewna. Do najbardziej istotnych należą: ogólna koniunktura gospodarcza w kraju i w Europie (zwłaszcza w Niemczech) oraz kurs euro - z uwagi na duży eksport wyrobów z drewna

Elżbieta Mikołajczak: 
Opłacalność przerobu odpadów drzewnych na brykiety (ang.)

Wzrost cen odpadów drzewnych wywołany pojawieniem się na tym rynku nowych, silnych konkurentów - przedsiębiorstw energetycznych oraz rosnącym zapotrzebowaniem na paliwa ekologiczne, stworzył ogromną szansę dla działających do niedawna na granicy opłacalności tartaków - „producentów" największej ich ilości. Dodatkowy wzrost wartości odpadów, sprzedawanych przez tartaki najczęściej w postaci nieprzetworzonej, można osiągnąć przez ich uszlachetnienie. W opracowaniu dokonano wyceny odpadów drzewnych w przerobie na brykiety. W odniesieniu do przedstawionego procesu technologicznego wyznaczono koszty produkcji jednostki wyrobu w zależności od przerabianego surowca: trocin suchych i mokrych oraz zrębków. Ustaloną wartość poszczególnych odpadów w przerobie na brykiety porównano do wartości odpadów sprzedawanych w stanie nieprzetworzonym. Podano również sposób oceny opłacalności przerobu odpadów drzewnych, alternatywnie do ich sprzedaży w stanie nieprzetworzonym, przez wyznaczenie tzw. marży granicznej.

Jerzy Ważny: 
Aktualny stan światowej normalizacji w zakresie metod toksykometrycznych badania środków ochrony drewna (ang.) 

Zaprezentowano zarys historii tworzenia na świecie w ciągu ostatnich 100 lat znormalizowanych metod toksykometrycznych badania środków ochrony drewna. W wyniku licznych badań powstały trzy główne metody, które są obecnie stosowane do oficjalnej i podstawowej oceny biocydów: metoda agarowo-klockowa w Europie (EN 113), metoda glebowo-klockowa w USA i krajach pacyficznych (ASTM D 1413), zmodyfikowana metoda glebowo-klockowa w Federacji Rosyjskiej i w krajach Wspólnoty Niepodległych Państw (GOST 16712).
W dalszej części opracowanie dokonano porównania tych trzech metod i przedstawiono kierunki ich globalnej normalizacji.

Jarmila Šalgovičová: 
Ocena zgodności jako znak jakości produktu oraz jej ramy prawne (ang.)
 

Jednym z głównych kryteriów zadowolenia klienta z nabytych towarów jest zapewnienie, że produkty te spełnią swoje zadanie, oraz że życie, zdrowie i majątek jednostki nie będą narażone na ryzyko w wyniku użycia tych produktów. Konsument uważany jest za najsłabsze ogniwo w łańcuchu rynkowym, gdyż jego możliwości narzucenia i obrony swoich potrzeb i interesów są ograniczone. Państwo może pomóc tworząc ramy prawne zawierające przepisy i uregulowania skutecznie gwarantujące i chroniące interesy konsumentów. Ten obszar roz-ważań jest również uwzględniany w badaniach prowadzonych przez specjalistów drzew-nictwa.

KOMUNIKATY

Renata Nováková: 
Działalność Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy (ang.)

Krajowy program jakości dla Republiki Słowackiej na lata 2004-2008 jest ukierunkowany na podnoszenie jakości sensu largo. Przyjmując założenie, że produkcyjna część społeczeństwa spędza większość życia w pracy, to jest kwestią bardzo ważną, aby zajmować się obszarem, który powinien wspierać jakość pracy. Problematyka ta w dużym stopniu dotyczy drzewnictwa.
Pracodawcy i menedżerowie powinni tworzyć dobre miejsca pracy dla młodych pracowników i zdawać sobie sprawę z korzyści przyjmowania i zatrzymywania pracowników.   Powinni też być świadomi ryzyka, przed którym stają młodzi ludzie. Oceniając je, należy powierzać zadania adekwatne do doświadczenia, umiejętności, posiadanych informacji i kwalifikacji zawodowych. Pracodawcy powinni także organizować wstępne szkolenia dla młodych i nowych pracowników, jak również nadzorować ich w początkowym etapie pracy, nie pomijając możliwości promowania innych metod.